Słownik Potocznych Pojęć Akwarystycznych dla Początkujących

(na podstawie wyrażeń z pl.rec.akwarium)

1410 - skrótowy opis proporcji zaczynu drożdżowego do → bimbrowni, oznacza proporcje: 1 l wody na 400 g cukru i 10 g drożdży (+ ew. łyżeczka sody oczyszczonej dla uspokojenia przebiegu reakcji)
ADA - skrótowa nazwa jednego z bardziej prestiżowych konkursów na aranżację akwariów, organizowany przez firmę ADA należącą do → Amano T.
AGA - skrótowa nazwa jednego z bardziej znanych konkursów na aranżację akwariów roślinnych, organizowany przez Aquatic Gardeners Association
Amano, Takashi - słynny japoński projektant akwariów, twórca stylu → nature aquarium (akwarium naturalne, akwarium krajobrazowe), potocznie: określenie stylu kompozycji akwarium lub nazwa krewetki Cardinia japonica
bakterie azotowe - patrz → cykl azotowy
"bimbrownia" - najprostszy zestaw do wytwarzania → CO2 (dwutlenku węgla) domowym sposobem, wykorzystujący fermentację drożdży; najprostsza składa się z szczelnie zamkniętej butelki typu PET z zaczynem drożdżowym (→ 1410), drożdże wytwarzają dwutlenek węgla, który odprowadzany jest wężykiem do akwarium gdzie następuje jego rozpuszczenie
biobale - kulki z tworzywa służące jako wypełnienie biologiczne filtra, ich budowa pozwala na osadzanie się dużej ilości bakterii nitryfikacyjnych
"biostarter" - preparat zawierający kulturę bakterii cyklu azotowego wraz z pożywką; dodawany do wody lub filtra w świeżo zakładanych akwariach lub po leczeniu ryb niektórymi lekarstwami.
biotopowe akwarium - typ akwarium w którym odtwarza się warunki jak najbardziej zbliżone do warunków występujących w określonym środowisku (woda, ryby, rośliny, urządzenie dna) - np. biotop leśnych strumieni Brazylii, biotop jeziora Malawi
"brzęczyk" - pompka membranowa służąca do sprężania powietrza; używana do → napowietrzania wody za pomocą → kamieni napowietrzających
ceramika - wkład do filtra, → złoże biologiczne; ma zwykle postać porowatych, grubościennych, krótkich rurek; w porach osadzają się bakterie nitryfikacyjne
CO2 - dwutlenek węgla, używany do nawożenia roślin wodnych w przypadku silnego oświetlenia i nawożenia mikro i makroelementami
cykl azotowy - powiązane ze sobą reakcje chemiczne polegające na utlenianiu szkodliwych związków przemiany materii ryb na nieszkodliwe związki mogące być przyswajane przez rośliny; c.a. dokonywany jest przy udziale bakterii "azotowych"
denitryfikator - urządzenie do redukcji związków azotowych przez bakterie w warunkach beztlenowych; w wersji → DIY ma postać długiego węża przez który bardzo wolno przepływa woda akwariowa
deszczownica - służy do rozpraszania silnego prądu wody wypływającej z filtra, ma postać rurki z otworami na całej długości
DIY - (z angielskiego: Do It Yourself) urządzenie, przedmiot "domowego" wyrobu w odróżnieniu od przedmiotów wytwarzanych przemysłowo; "samoróbka"
dzwon - służy do rozpuszczania dwutlenku węgla w wodzie akwarium, ma zwykle postać cylindrycznego pojemnika otwartego u dołu a zamkniętego półprzepuszczalną błoną w góry. Dwutlenek węgla jest wtaczany do środka pojemnika, skąd stopniowo rozpuszczając się we wodzie przenika przez błonę
film - błonka na powierzchni wody pochodzenia bakteryjnego lub z tłuszczu; pojawia się przy braku ruchu wody przy powierzchni, utrudnia wymianę gazową między wodą a powietrzem atmosferycznym
holenderskie akwarium - "holender", akwarium przeznaczone głównie do uprawy roślin wodnych; rośliny sadzi się wg odpowiednich reguł kompozycyjnych
HQI - lampa metalhalogenkowa służąca do oświetlania akwariów, posiadająca bardzo dużą wydajność świetlną, używana głównie w zbiornikach o głębokości powyżej 50 cm lub roślinnych
HQL - wysokociśnieniowa lampa rtęciowa - służy do oświetlania zbiorników, głównie o głębokości powyżej 50 cm, obecnie wyparta przez → HQI
hydroponiczny filtr - zewnętrzny filtr do akwarium montowany powyżej lustra wody, gdzie woda przepływa przez pojemnik wypełniony porowatym materiały filtrującym (zwykle keramzyt), w którym posadzono rośliny lądowe - ich zadaniem jest pobieranie nadmiaru związków azotowych z wody akwariowej
kamień napowietrzający - służy do rozbicia strumienia gazu na drobne bąbelki przy → napowietrzaniu, zbudowany z porowatej substancji (pumeks, drewno lipowe, tworzywo sztuczne) o różnym kształcie (kula, walec, listwa, itp.)
kaskada - zewnętrzny filtr kaskadowy. Metoda filtracji polega na zassaniu wody z akwarium i przepuszczeniu przez warstwę filtracyjną znajdującą się w pojemniku zawieszanym na zewnątrz akwarium, na górnej krawędzi szyby. Woda wraca do akwarium przelewając się górną krawędzią pojemnika filtra
kationit - syntetyczna żywica jonowymienna w postaci drobnych kryształków używana do zmiękczania wody.
kotnik - pojemnik wkładany do akwarium lub osobny zbiornik przeznaczony do wychowu narybku
kubełek - zewnętrzny filtr karnistrowy. Metoda filtracji polega na zasysaniu wody z akwarium i przepuszczenie przez warstwę filtracyjną znajdującą się w szczelnie zamkniętym pojemniku stojącym poniżej poziomu akwarium i wypchnięcie jej z powrotem do akwarium. W pojemniku woda wędruje od dołu ku górze.
kulorzęsek - pierwotniak Ichtyophythirius multifiliis wywołujący chorobę ryb: ichtioftiriozę, → ospa rybia
kwasowość - w odniesieniu do wody akwariowej (→ parametr wody) stężenie jonów wodorowych poniżej wartości pH 7
L (numer) - oznaczenie numeryczne gatunku ryby należącego do rodzaju Loricariaceae - Zbrojnikowatych
labirynt - organ u ryb → labiryntowców, umożliwiający korzystanie z powietrza atmosferycznego pobieranego znad tafli wody; znajduje się w okolicach skrzeli i jest przystosowaniem ryb do życia w mulistych, słabo natlenionych wodach
labiryntowce - grupa ryby posiadająca organ → labirynt, np. gurami, prętniki, bojowniki, wielkopłetwy, skrzeczyki
M'buna - nazwa grupy ryb z jeziora Malawi (niassa), obejmującej głównie roślinożerne pyszczaki żyjące wśród skał i przy żwirowo-piaszczystym dnie (najbardziej znane ryby z tej grupy to rodzaj Pseudotropheus).
no - stopień niemiecki, jednostka stężenia jonów magnezu i wapnia lub jonów węglanowych
"nano" - bardzo mały zbiornik (poniżej 25l), głównie roślinny, czasem z małymi rybkami, krewetkami, ślimakami
napowietrzanie - zabieg zwiększający natlenienie wody dzięki wywoływaniu jej ruchu przy powierzchni i przebijaniu → filmu bakteryjnego/tłuszczowego na powierzchni; napowietrzać można za pomocą ruchu wody przy powierzchni wywoływanym przez: pracę filtra powodującego falowanie powierzchni, → deszczownicę lub ulatujące ku górze bąbelki powietrza (im drobniejsze tym bardziej n. jest efektywne)
nature aquarium - styl urządzenia akwarium stworzony przez → Amano T., kładzie nacisk na odtworzenie fragmentu krajobrazu (niekoniecznie podwodnego!), czerpie instpirację z kompozycji ogrodów japońskich (np. układ kamieni)
odwrócona osmoza - proces oczyszczania wody z jonów, polegający na przepuszczeniu wody przez półprzepuszczalne błony - membrany, pod ciśnieniem. Dzięki o.o. uzyskuje się wodę o → twardości węglanowej i ogólnej zbliżonej do zera
ospa rybia - ichtioftirioza, choroba ryb wywołana przez pierwotniaka → kulorzęska, charakteryzuje się wysypką drobnych białych krostek
parametr wody - wartości stężenia danych związków chemicznych, pierwiastków, jonów określające przydatność wody do celów akwarystycznych. Oznacza się je za pomocą → testów akwarystycznych i wyraża w ustalonych jednostkach - np. pH dla stężenia jonów wodorowych (→ kwasowość/zasadowość), n° (stopnie niemieckie) - dla stężenia jonów magnezu, wapnia czy węglanowych (→ twardości wody)
PGC - skrótowa nazwa nawozu do roślin Planta Gainer Classic, firmy Aqua Art.
PMDD - skrótowa nazwa nawozu Poor Man's Dosing Drops, opracowanego przez dwóch Kanadyjczyków na podstawie własnych doświadczeń w uprawie roślin wodnych.
"prefiltr" - gąbka zakładana na rurkę zasysającą wodę do filtra, używana jako dodatkowa warstwa filtrująca zatrzymująca większe zanieczyszczenia
pyszczaki - pielęgnice inkubujące ikrę w pysku, pochodzące głównie z Wielkich Jezior Afrykańskich (Malawi, Tanganika, Wiktorii); słowo najczęściej używane w odniesieniu do pielęgnic z Malawi
pH - jednostka pomiaru stężenia jonów wodorowych we wodzie. Skala obejmuje pH 0-14
testy - ogólna nazwa na preparaty chemiczne pomagające w określeniu → parametrów wody, zwykle w wyniku reakcji z testowaną wodą zmieniają barwę. Mogą mieć postać płynu lub papierka nasączonego środkiem chemicznym. Porównywanie uzyskanego zabarwienia z załączoną do testów skalą pomaga określić w przybliżeniu wartość danego parametru. Podstawowe testy służą do oznaczenia: pH, twardości, azotynów/azotanów
RO - z angielskiego →odwrócona osmoza
RoślineX - nazwa handlowa nawozu do roślin
SA - z ang. South Amerika, skrótowa nazwa akwarium z rybami wód Ameryki Południowej, głównie Amazonii
Symfonia Złota - nazwa handlowa nawozu dla roślin
T5 - oznaczenie typu świetlówek
TMG - skrót nazwy handlowej nawozu Tropica Master Glo firmy Tropica
twardość ogólna - TwO, parametr wody określający stężenie jonów magnezu i wapnia w wodzie, podawany w stopniach niemieckich - n°
twardość węglanowa - TwW, parametr wody określający stężenie jonów węglanowych w wodzie, podawany w stopniach niemieckich - n°
Utaka - nazwa grupy ryb z jeziora Malawi (Niassa) obejmującej pyszczaki planktonożerne z stref wód otwartych (najbardziej znane ryby z tej grupy to rodzaj Haplochomis)
"uzdatniacz" - preparat chemiczny wiążący niektóre związki i pierwiastki szkodliwe dla ryb znajdujące się w świeżej wodzie z kranu.
węgiel aktywny - preparat służący do usuwania z wody niektórych związków chemicznych, głównie lekarstw, umieszcza się go w filtrze
zaczyn - patrz → 1410
zasadowość - w odniesieniu do wody akwariowej (→ parametr wody) stężenie jonów wodorowych powyżej wartości pH 7
złoże - warstwa wkładu w filtrze, przeznaczona na osiedlanie się bakterii nitryfikacyjnych
1410 - skrótowy opis proporcji zaczynu drożdżowego do → bimbrowni, oznacza proporcje: 1 l wody na 400 g cukru i 10 g drożdży (+ ew. łyżeczka sody oczyszczonej dla uspokojenia przebiegu reakcji)
ADA - skrótowa nazwa jednego z bardziej prestiżowych konkursów na aranżację akwariów, organizowany przez firmę ADA należącą do → Amano T.
AGA - skrótowa nazwa jednego z bardziej znanych konkursów na aranżację akwariów roślinnych, organizowany przez Aquatic Gardeners Association
Amano, Takashi - słynny japoński projektant akwariów, twórca stylu → nature aquarium (akwarium naturalne, akwarium krajobrazowe), potocznie: określenie stylu kompozycji akwarium lub nazwa krewetki Cardinia japonica
bakterie azotowe - patrz → cykl azotowy
"bimbrownia" - najprostszy zestaw do wytwarzania → CO2 (dwutlenku węgla) domowym sposobem, wykorzystujący fermentację drożdży; najprostsza składa się z szczelnie zamkniętej butelki typu PET z zaczynem drożdżowym (→ 1410), drożdże wytwarzają dwutlenek węgla, który odprowadzany jest wężykiem do akwarium gdzie następuje jego rozpuszczenie
biobale - kulki z tworzywa służące jako wypełnienie biologiczne filtra, ich budowa pozwala na osadzanie się dużej ilości bakterii nitryfikacyjnych
"biostarter" - preparat zawierający kulturę bakterii cyklu azotowego wraz z pożywką; dodawany do wody lub filtra w świeżo zakładanych akwariach lub po leczeniu ryb niektórymi lekarstwami.
biotopowe akwarium - typ akwarium w którym odtwarza się warunki jak najbardziej zbliżone do warunków występujących w określonym środowisku (woda, ryby, rośliny, urządzenie dna) - np. biotop leśnych strumieni Brazylii, biotop jeziora Malawi
"brzęczyk" - pompka membranowa służąca do sprężania powietrza; używana do → napowietrzania wody za pomocą → kamieni napowietrzających
ceramika - wkład do filtra, → złoże biologiczne; ma zwykle postać porowatych, grubościennych, krótkich rurek; w porach osadzają się bakterie nitryfikacyjne
CO2 - dwutlenek węgla, używany do nawożenia roślin wodnych w przypadku silnego oświetlenia i nawożenia mikro i makroelementami
cykl azotowy - powiązane ze sobą reakcje chemiczne polegające na utlenianiu szkodliwych związków przemiany materii ryb na nieszkodliwe związki mogące być przyswajane przez rośliny; c.a. dokonywany jest przy udziale bakterii "azotowych"
denitryfikator - urządzenie do redukcji związków azotowych przez bakterie w warunkach beztlenowych; w wersji → DIY ma postać długiego węża przez który bardzo wolno przepływa woda akwariowa
deszczownica - służy do rozpraszania silnego prądu wody wypływającej z filtra, ma postać rurki z otworami na całej długości
DIY - (z angielskiego: Do It Yourself) urządzenie, przedmiot "domowego" wyrobu w odróżnieniu od przedmiotów wytwarzanych przemysłowo; "samoróbka"
dzwon - służy do rozpuszczania dwutlenku węgla w wodzie akwarium, ma zwykle postać cylindrycznego pojemnika otwartego u dołu a zamkniętego półprzepuszczalną błoną w góry. Dwutlenek węgla jest wtaczany do środka pojemnika, skąd stopniowo rozpuszczając się we wodzie przenika przez błonę
film - błonka na powierzchni wody pochodzenia bakteryjnego lub z tłuszczu; pojawia się przy braku ruchu wody przy powierzchni, utrudnia wymianę gazową między wodą a powietrzem atmosferycznym
holenderskie akwarium - "holender", akwarium przeznaczone głównie do uprawy roślin wodnych; rośliny sadzi się wg odpowiednich reguł kompozycyjnych
HQI - lampa metalhalogenkowa służąca do oświetlania akwariów, posiadająca bardzo dużą wydajność świetlną, używana głównie w zbiornikach o głębokości powyżej 50 cm lub roślinnych
HQL - wysokociśnieniowa lampa rtęciowa - służy do oświetlania zbiorników, głównie o głębokości powyżej 50 cm, obecnie wyparta przez → HQI
hydroponiczny filtr - zewnętrzny filtr do akwarium montowany powyżej lustra wody, gdzie woda przepływa przez pojemnik wypełniony porowatym materiały filtrującym (zwykle keramzyt), w którym posadzono rośliny lądowe - ich zadaniem jest pobieranie nadmiaru związków azotowych z wody akwariowej
kamień napowietrzający - służy do rozbicia strumienia gazu na drobne bąbelki przy → napowietrzaniu, zbudowany z porowatej substancji (pumeks, drewno lipowe, tworzywo sztuczne) o różnym kształcie (kula, walec, listwa, itp.)
kaskada - zewnętrzny filtr kaskadowy. Metoda filtracji polega na zassaniu wody z akwarium i przepuszczeniu przez warstwę filtracyjną znajdującą się w pojemniku zawieszanym na zewnątrz akwarium, na górnej krawędzi szyby. Woda wraca do akwarium przelewając się górną krawędzią pojemnika filtra
kationit - syntetyczna żywica jonowymienna w postaci drobnych kryształków używana do zmiękczania wody.
kotnik - pojemnik wkładany do akwarium lub osobny zbiornik przeznaczony do wychowu narybku
kubełek - zewnętrzny filtr karnistrowy. Metoda filtracji polega na zasysaniu wody z akwarium i przepuszczenie przez warstwę filtracyjną znajdującą się w szczelnie zamkniętym pojemniku stojącym poniżej poziomu akwarium i wypchnięcie jej z powrotem do akwarium. W pojemniku woda wędruje od dołu ku górze.
kulorzęsek - pierwotniak Ichtyophythirius multifiliis wywołujący chorobę ryb: ichtioftiriozę, → ospa rybia
kwasowość - w odniesieniu do wody akwariowej (→ parametr wody) stężenie jonów wodorowych poniżej wartości pH 7
L (numer) - oznaczenie numeryczne gatunku ryby należącego do rodzaju Loricariaceae - Zbrojnikowatych
labirynt - organ u ryb → labiryntowców, umożliwiający korzystanie z powietrza atmosferycznego pobieranego znad tafli wody; znajduje się w okolicach skrzeli i jest przystosowaniem ryb do życia w mulistych, słabo natlenionych wodach
labiryntowce - grupa ryby posiadająca organ → labirynt, np. gurami, prętniki, bojowniki, wielkopłetwy, skrzeczyki
M'buna - nazwa grupy ryb z jeziora Malawi (niassa), obejmującej głównie roślinożerne pyszczaki żyjące wśród skał i przy żwirowo-piaszczystym dnie (najbardziej znane ryby z tej grupy to rodzaj Pseudotropheus).
no - stopień niemiecki, jednostka stężenia jonów magnezu i wapnia lub jonów węglanowych
"nano" - bardzo mały zbiornik (poniżej 25l), głównie roślinny, czasem z małymi rybkami, krewetkami, ślimakami
napowietrzanie - zabieg zwiększający natlenienie wody dzięki wywoływaniu jej ruchu przy powierzchni i przebijaniu → filmu bakteryjnego/tłuszczowego na powierzchni; napowietrzać można za pomocą ruchu wody przy powierzchni wywoływanym przez: pracę filtra powodującego falowanie powierzchni, → deszczownicę lub ulatujące ku górze bąbelki powietrza (im drobniejsze tym bardziej n. jest efektywne)
nature aquarium - styl urządzenia akwarium stworzony przez → Amano T., kładzie nacisk na odtworzenie fragmentu krajobrazu (niekoniecznie podwodnego!), czerpie instpirację z kompozycji ogrodów japońskich (np. układ kamieni)
odwrócona osmoza - proces oczyszczania wody z jonów, polegający na przepuszczeniu wody przez półprzepuszczalne błony - membrany, pod ciśnieniem. Dzięki o.o. uzyskuje się wodę o → twardości węglanowej i ogólnej zbliżonej do zera
ospa rybia - ichtioftirioza, choroba ryb wywołana przez pierwotniaka → kulorzęska, charakteryzuje się wysypką drobnych białych krostek
parametr wody - wartości stężenia danych związków chemicznych, pierwiastków, jonów określające przydatność wody do celów akwarystycznych. Oznacza się je za pomocą → testów akwarystycznych i wyraża w ustalonych jednostkach - np. pH dla stężenia jonów wodorowych (→ kwasowość/zasadowość), n° (stopnie niemieckie) - dla stężenia jonów magnezu, wapnia czy węglanowych (→ twardości wody)
PGC - skrótowa nazwa nawozu do roślin Planta Gainer Classic, firmy Aqua Art.
PMDD - skrótowa nazwa nawozu Poor Man's Dosing Drops, opracowanego przez dwóch Kanadyjczyków na podstawie własnych doświadczeń w uprawie roślin wodnych.
"prefiltr" - gąbka zakładana na rurkę zasysającą wodę do filtra, używana jako dodatkowa warstwa filtrująca zatrzymująca większe zanieczyszczenia
pyszczaki - pielęgnice inkubujące ikrę w pysku, pochodzące głównie z Wielkich Jezior Afrykańskich (Malawi, Tanganika, Wiktorii); słowo najczęściej używane w odniesieniu do pielęgnic z Malawi
pH - jednostka pomiaru stężenia jonów wodorowych we wodzie. Skala obejmuje pH 0-14
testy - ogólna nazwa na preparaty chemiczne pomagające w określeniu → parametrów wody, zwykle w wyniku reakcji z testowaną wodą zmieniają barwę. Mogą mieć postać płynu lub papierka nasączonego środkiem chemicznym. Porównywanie uzyskanego zabarwienia z załączoną do testów skalą pomaga określić w przybliżeniu wartość danego parametru. Podstawowe testy służą do oznaczenia: pH, twardości, azotynów/azotanów
RO - z angielskiego →odwrócona osmoza
RoślineX - nazwa handlowa nawozu do roślin
SA - z ang. South Amerika, skrótowa nazwa akwarium z rybami wód Ameryki Południowej, głównie Amazonii
Symfonia Złota - nazwa handlowa nawozu dla roślin
T5 - oznaczenie typu świetlówek
TMG - skrót nazwy handlowej nawozu Tropica Master Glo firmy Tropica
twardość ogólna - TwO, parametr wody określający stężenie jonów magnezu i wapnia w wodzie, podawany w stopniach niemieckich - n°
twardość węglanowa - TwW, parametr wody określający stężenie jonów węglanowych w wodzie, podawany w stopniach niemieckich - n°
Utaka - nazwa grupy ryb z jeziora Malawi (Niassa) obejmującej pyszczaki planktonożerne z stref wód otwartych (najbardziej znane ryby z tej grupy to rodzaj Haplochomis)
"uzdatniacz" - preparat chemiczny wiążący niektóre związki i pierwiastki szkodliwe dla ryb znajdujące się w świeżej wodzie z kranu.
węgiel aktywny - preparat służący do usuwania z wody niektórych związków chemicznych, głównie lekarstw, umieszcza się go w filtrze
zaczyn - patrz → 1410
zasadowość - w odniesieniu do wody akwariowej (→ parametr wody) stężenie jonów wodorowych powyżej wartości pH 7
złoże - warstwa wkładu w filtrze, przeznaczona na osiedlanie się bakterii nitryfikacyjnych


© Taboret 2005